حقوق تجارت بین الملل

حقوق تجارت بین الملل

حقوق تجارت بین الملل به مجموعه‌ گسترده‌ای از قواعد و مقررات گفته می‌شود که بر روابط بازرگانی و تجاری اشخاص و شرکت‌‌های مختلف نظارت دارد. این قاعده‌گذاری‌ها که توسط حقوق تجارت بین الملل انجام می‌پذیرد، به‌ معنای پیشگیری از مداخله سلطه‌جویانه‌ی دولت‌ها در روابط تجاری است. حقوق تجارت بین الملل، روابط تجاری بین کشورهای مختلف و شرکت‌های بازرگانی بین‌المللی را در یک چهارچوب ویژه و خاصی تعریف می‌کند. یعنی کلیه روابط تجاری در قالب همین چارچوب انجام می‌شود و اگر خارج از این چارچوب باشد، غیرمجاز به شمار می‌رود. در این مقاله به بررسی موضوع حقوق تجارت بین الملل می‌‌پردازیم.

دپارتمان حقوق تجارت بین الملل گروه حقوقی لاوین متشکل از وکلای متخصص در حوزه تجارت بین الملل، آماده ارائه خدمات تخصصی حقوقی می‌باشد. اگر نیاز به مشاوره حقوقی آنلاین با وکلای قراردادهای بین المللی دارید، به اپلیکیشن حقوقی لاوین وارد شوید. همچنین می‌توانید جهت مشاوره حقوقی حضوری یا ارجاع پرونده به وکیل قراردادهای بین المللی با دفتر گروه حقوقی لاوین تماس بگیرید.

نصب اپلیکیشن حقوقی لاویـــــــن

دسترسی آسان و فوری به وکیل متخصص با نصب اپلیکیشن حقوقی لاویـــــــن

تاریخچه حقوق تجارت بین‌الملل

عرف­‌های بازرگانی که میان تجار وجود داشت، تا مدت­‌ها روابط تجاری بین‌المللی را تنظیم می‌­نمود. از جمله این عرف‌های تجاری می­‌توان به تعهد در انعقاد و اجرای قرارداد‌ها و وفای به عهد اشاره نمود. پس از جنگ جهانی اول و گسترش سریع تجارت بین‌المللی نیاز به مجموعه‌ای از استانداردها و قوانین مشترک احساس شد. از آن زمان بود که پایه­‌های حقوق تجارت بین‌­الملل بر مبنای تجارت آزاد بنا گردید. به مرور قوانین تجاری در کنار عرف­‌های موجود بر روابط تجاری که میان اشخاص جریان داشت حاکم شد و قرارداد­های خرید و فروش کالا یا خدمات را تنظیم و بر آن نظارت نمود. حاکم شدن قوانین تجاری بر روابط بازرگانی بین­‌المللی تا جایی ادامه پیدا کرده است که در حال حاضر مجموعه‌ای از قوانین، اعم از قوانین داخلی و بین‌­المللی و عرف‌های بین‌­المللی بر روابط تجاری بین­‌المللی نظارت دارد.

تصویر حقوق تجارت بین‌ الملل گروه حقوقی لاوین

تعریف حقوق تجارت بین‌الملل

حقوق تجارت بین‌الملل ابزاری است که بازیگران مختلف اقتصادی را قادر می‌سازد تا روابط تجاری بین‌المللی خود را بر مبنای آن تنظیم نمایند. از این رو حقوق تجارت بین ­الملل را این‌گونه تعریف می­‌کنند: «مجموعه­‌ای از قواعد و مقرراتی که بر روابط تجاری بین‌المللی حاکم است و آن را تنظیم می­‌کند»

در این خصوص لازم به ذکر است که باید میان حقوق تجارت بین‌الملل خصوصی که روابط تجاری بین‌المللی اشخاص خصوصی مانند شرکت‌های تجاری خصوصی غیر دولتی یا شرکت­‌های چند ملیتی را تنظیم می‌نماید، با حقوق بین‌الملل عمومی که بر روابط تجاری میان دولت­‌ها حاکم است، تفاوت قائل شد. در اینجا ما با حقوق تجارت بین­ الملل خصوصی سر‌و‌کار داریم.

منابع حقوق تجارت بین‌الملل

منابع حقوق تجارت بین­‌الملل خصوصی عبارت­‌اند از:

۱. قوانین ملی دولت‌ها: قوانین ملی دولت‌ها منبع اساسی و بنیادی حقوق تجارت بین‌الملل خصوصی محسوب می­‌شوند.

۲. منابع بین­‌المللی: این منابع شامل تمامی کنوانسیون­‌های بین­‌المللی مربوطه در زمینه­ حقوق بازرگانی بین‌المللی است. در میان این کنوانسیون­‌ها سه کنوانسیون از اهمیت ویژه­‌ای برخوردار هستند که عبارت­‌اند از:

الف- کنوانسیون سازمان ملل متحد در مورد قراردادهای خرید‌و‌فروش بین­‌المللی کالا (۱۹۸۰ وین):

هدف این کنوانسیون فراهم نمودن یک سیستم مدرن، یکپارچه و بی­‌طرفانه برای قراردادهای فروش بین‌المللی کالاها است.

ب- مقررات رم ۱ (۲۰۰۸):

این مقررات قوانین واحدی را در زمینه حقوق تجارت بین­‌الملل برای کشور‌­های عضو اتحادیه­ اروپا به وجود آورده است؛

ج- کنوانسیون عاملیت بین­ المللی (فاکتورینگ) اوتاوا ۱۹۸۸.

۳. عرف تجاری بین‌­المللی: منظور از عرف تجاری بین‌المللی مجموعه‌ای از آداب و رسوم تجاری است که بر روابط تجاری میان بازیگران خصوصی عرصه­ تجارت بین‌الملل حاکم است و این بازیگران خود را ملزم به رعایت آن­ها می­‌دانند.

کمیسیون حقوق تجارت سازمان ملل متحد (آنسیترال)

کمیسیون حقوق تجارت سازمان ملل متحد که در سال ۱۹۶۶ ایجاد شد، اصلی­‌ترین نهاد حقوقی سازمان ملل متحد در زمینه حقوق تجارت بین­‌الملل است. آنسیترال در واقع نهادی قانونی است که سال‌ها به صورت تخصصی در زمینه­ بهینه سازی قوانین تجاری فعالیت دارد. هدف اصلی آنسیترال ایجاد هماهنگی و اتحاد میان قواعد و مقررات تجاری بین­‌المللی است.

در خصوص آنسیترال ذکر این نکته لازم است که نباید آن را با سازمان تجارت جهانی (WTO) که در سال ۱۹۹۵ ایجاد شد، اشتباه گرفت. سازمان تجارت جهانی در واقع با مسائل مربوط به سیاست بین‌المللی در ارتباط با تجارت مانند آزادسازی تجاری و حذف موانع تجاری و شیوه­‌های تجارت ناعادلانه سروکار دارد. در حالی که آنسیترال با قواعد و مقررات قابل­ اجرا در زمینه ­حقوق تجارت بین‌الملل خصوصی سر و کار دارد و به موضوعات تجاری مربوط حقوق تجارت بین‌الملل عمومی مانند دامپینگ (صادرات کالا با قیمتی کمتر از قیمت کارخانه) که حاکم بر روابط میان دولت­‌ها است، ورود نمی­‌کند.

تصویر حقوق تجارت بین‌ الملل گروه حقوقی لاوین

داوری در حقوق تجارت بین­ الملل

داوری شیوه­ معمول در حل­‌و­فصل اختلافات در حقوق تجارت بین‌­الملل خصوصی است. در واقع اهمیت و اعتبار حقوق تجارت بین­‌الملل خصوصی در استفاده از داوری ظهور می­‌نماید؛ زیرا داوری روشی جایگزین برای حل­‌وفصل اختلافات است که برای طرفین قرارداد تجاری بین­‌المللی این امکان را فراهم می‌­کند تا بدون رعایت قواعد و مقررات مربوط به صلاحیت قضایی ملی اختلافات خود را حل‌و­فصل نمایند. بنابراین زمانی که طرفین قرارداد تجاری بین‌­المللی برای حل­‌و­فصل اختلاف خود به داوری متوسل می‌­شوند، قوانین و مقرراتی که جهت تنظیم قرارداد انتخاب شده ­اند به صورت بی‌طرفانه اعمال می‌شوند چرا ­که داوران انتخاب شده به طور کلی نه ملیت طرفین قرارداد را دارند و نه ملیت کشوری را دارند که قانون قابل اجرا در خصوص قرارداد مربوط به آن کشور است.

پرسش و پاسخ مرتبط

1- منابع حقوق تجارت بین الملل شامل چه مواردی می‌باشد؟

قوانین داخلی، منابع بین المللی و عرف تجاری بین الملی از منابع مهم حقوق تجارت بین الملل به شمار می‌روند.

2- حقوق تجارت بین الملل چیست؟ 

مجموعه­‌ای از قواعد و مقرراتی که بر روابط تجاری بین‌المللی حاکم است و آن را تنظیم می­‌کند.

“گروه تولید محتوای تخصصی لاوین– سجاد اسفندیاری”

امتیاز دهی